Werken aan eenheid

van gereformeerde - 3FvE of WS - kerken en groepen in Nederland e.o.

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte
Home Artikelen Over en uit de GKV Dr. HJCCJ Wilschut - Mogen of moeten? IV Over een classisbesluit binnen de GKv: lippendienst aan de kinderdoop en relativering van dat recht met een alternatief ritueel

Dr. HJCCJ Wilschut - Mogen of moeten? IV Over een classisbesluit binnen de GKv: lippendienst aan de kinderdoop en relativering van dat recht met een alternatief ritueel

E-mailadres Afdrukken PDF
Gebruikerswaardering: / 0
LaagsteHoogste 

Toegevoegd op 10 februari 2011


MOGEN OF MOETEN? IV

Ik zie mij genoodzaakt aan de trits artikelen Mogen of moeten? een vierde toe te voegen. Weer ontmoette ik een signaal, hoe er binnen de GKv wordt omgesprongen met het dopen van kinderen. Het goed recht van die doop wordt erkend. Tegelijk wordt die erkenning in de praktijk uitgehold door een merkwaardige toegevendheid in de richting van mensen die met deze doop moeite hebben. Een bericht in het RD van 5 februari 2011 zette mij op het spoor.

Advies
In het RD las ik over een advies, dat in de Classis Amsterdam-Leiden werd vastgesteld ten aanzien van gemeenteleden die moeite hebben met het laten dopen van hun kinderen. Via de site van de GKv spoorde ik het verslag van de classisvergadering van 7 oktober 2010 op. Voor een goed beeld laat ik op het punt in kwestie dit verslag aan het woord:

Bespreking advies “dopen en zegenen”
Tijdens vorige classisvergaderingen is het onderwerp “dopen en zegenen” aan de orde geweest. De classis heeft in juni jl. besloten daartoe advies te vragen van een zgn. denktank, een commissie die gevormd werd door de predikanten Roosenbrand, Roth, Blok en Van der Geest. Het advies met aanbevelingen is uitgebracht en wordt deze vergadering besproken.
Wezenlijk punt is de vraagstelling hoe om te gaan met leden die hun pas geboren kind niet willen laten dopen, maar zegenen. Gevolgd door de vraag of er passende vormen zijn waarmee de gemeente de niet gedoopte kinderen in haar midden kan verwelkomen.
Essentie van het advies is dat zegenen een mooi en symbolisch welkom in de kerk is en dat de gemeente geduld heeft met kerkleden die hun kind niet laten dopen. Op grond van Schrift en belijdenis blijft voorop staan dat kinderen behoren gedoopt te worden. Zodat bij het zegenen direct de prikkel moet klinken “jullie missen iets”. Zo blijft zegenen aan het begin van een mensenleven een handeling die smaakt naar meer.
Deze aspecten komen terug bij de conclusies en aanbevelingen, waarbij nog eens gewezen wordt op het onderwijs en belijden van de kerk i.v.m. de doop. Bij de aanbevelingen worden enerzijds de betrokken kerken (o.a. die zijn ontstaan vanuit gemeentestichting) opgeroepen de kerken proactief te blijven betrekken bij de uitdagingen en dilemma’s waarvoor zij komen te staan. Anderzijds wordt de classiskerken gevraagd met deze kerken mee te leven, te denken en te bidden.
Aan de tweede vraag (over de vorm) is de commissie niet toegekomen.
In de bespreking wordt alom waardering uitgesproken voor het uitgebrachte advies. De classis beveelt de adviezen en aanbevelingen aan bij de kerken. Dit houdt aan de ene kant in dat het onderwijs over de doop daarin gevolgd wordt. Aan de andere kant betekent dit dat we als kerken elkaar op dit punt de ruimte en het vertrouwen geven. Daarbij wordt geconstateerd dat de vervolgvraag over de vorm overgelaten kan worden aan de kerken.

‘Alom waardering’
Verbazingwekkend is – voor mij althans – dat er voor het (concept)advies ‘alom waardering’ was. Dan zijn we met elkaar toch wel een eind van huis geraakt, denk ik dan. Want wat ik ook van dit advies vind, ik kan er geen echte waardering voor opbrengen.

O ja, het klinkt heel mooi: op grond van Schrift en belijdenis blijft voorop staan, dat kinderen behoren gedoopt te zijn. Tegelijk wordt aan ouders die met deze doop problemen hebben een alternatief ritueel geboden. Weliswaar met de mededeling erbij ‘jullie missen iets’ - maar toch. Aan de bezwaarde ouders wordt verregaand tegemoet gekomen. Niet alleen worden zij in hun gevoelens gedragen. Tevens wordt aan die gevoelens openlijk ruimte gegeven: een ritueel van zegenen.

Want het is zo’n mooi en symbolisch welkom in de kerk. O ja? Dat kun je toch niet maken tegenover de Here, die dat welkom wil vastleggen in de doop als teken en zegel van het verbond en van publieke inlijving in de christelijke gemeente? Wat met de ene hand gegeven wordt (kinderen horen gedoopt te worden) wordt met de andere weer teruggenomen: nou ja, ’t is wel minder, maar zegenen mag ook.

Geduld
Want de kerk heeft geduld met kerkleden, die hun kinderen niet laten dopen. Over een dergelijke tolerantie hebben de Gereformeerde Kerken in Nederland zich in 1914 officieel uitgesproken. Ook deze uitspraak citeer ik integraal:

Tolerantie jegens wie te goeder trouw dwalen
Inzake de vraag, of iemand, die in alles met de gereformeerde belijdenis akkoord gaat, maar de kinderdoop verwerpt, doch voor dit afwijkend gevoelen belooft geen propaganda te maken en de getuigenis heeft van een vrome wandel, geacht mag worden te voldoen aan de vereisten, gesteld in art. 60 K.O. voor de toelating tot het heilig avondmaal, antwoordt de synode:
1. dat zij over het bedoelde geval geen beslissing kan geven, omdat haar daartoe de nodige gegevens ontbreken en een generale uitspraak, dat afwijking van een bepaald leerstuk van de kerk geen beletsel zal behoeven te wezen om iemand tot de gemeenschap van de kerk toe te laten, niet wenselijk kan wezen;
2. dat zij echter wel wil uitspreken, dat onze gereformeerde kerken steeds hebben geoordeeld, dat naar het voorbeeld van de apostolische kerk tolerantie kan worden geoefend jegens broeders die te goeder trouw in enig stuk van de leer dwalen, mits dit niet enig fundamenteel stuk van de waarheid raakt, de dwalenden bereid zijn zich beter te laten onderrichten, en beloven voor dit gevoelen geen propaganda te maken, waarbij het natuurlijk vanzelf spreekt, dat zulke broeders, zolang ze in dat gevoelen volharden, in geen geval voor enig ambt in de kerk verkiesbaar zijn;
3. dat zij aan de betrokken kerkenraad, desnoods met advies van de classis, de beslissing moet overlaten, of in het hier bedoelde geval zulk een tolerantie wenselijk en geoorloofd is.
('s-Gravenhage 1914, art. 138)

Hier worden de grenzen van het geduld toch echt nauwer getrokken dan in het advies van de classis Amsterdam-Leiden. Het afwijzen van het dopen van kinderen is een vorm van dwaalleer, ook al gaat het om dwalen te goeder trouw. In ieder geval mag dit dwalend gevoelen niet uitgedragen worden. Laat staan dus dat je er officieel ruimte aan geeft door het alternatieve ritueel van zegenen (wat geen echt bijbels alternatief is!) toe te staan.

Daar komt nog wat bij. De commissie die in 1914 bovenstaande uitspraak voorbereidde, zei er in haar rapport bij, dat wel degelijk aan bezwaarde ouders de eis moest worden gesteld om hun kinderen te laten dopen. Die bepaling is in de uitspraak zelf niet terug te vinden. Die ligt er wel in besloten. In de kerk hebben kinderen van Godswege recht op de doop en hebben ouders de plicht tot die doop. Met gevoelens kun je geduld hebben. Maar dat geeft geen dispensatie voor de doop.

Werkorde
In verzwakte vorm komt de uitspraak van 1914 inzake tolerantie terug in het voorgestelde art. D11.1. Zie voor bezwaren tegen dit voorstel mijn De Werkorde nagerekend (Van Berkum Graphics 2010), p. 100v.

In het Themanummer van De Reformatie, blijkt dat bepaling D11.1 bewust anders formuleert dan in 1914 gedaan werd. Deputaat K. Harmannij schrijft: ‘De Werkorde geeft hier wel een regel over, maar formuleert het anders dan de commissie: we willen van niemand eisen dat hij handelt tegen zijn eigen geweten, maar vragen wel dat hij zich voegt naar de leiding van de ambtsdragers.’

Volgens mij kan dit niet in een gereformeerde kerk. Bezwaarde gevoelens tegen het dopen van kinderen kunnen onder voorwaarden getolereerd worden. Maar wanneer het aankomt op het al dan niet laten dopen van je kind, moeten zulke ouders voor een keus worden gesteld.

Want dan zijn niet alleen meer de ouders partij in geding. Dat geldt ook van het kind. Dat naar Gods Woord recht heeft op de doop. Dat recht niet daadwerkelijk eerbiedigen betekent dat je tekort doet aan het recht van God in Zijn eigen huis. Dan wordt het voor bezwaarde ouders kiezen of delen. Vandaar dat ik in mijn boekje over de Werkorde schreef: ‘Gaat de tolerantie nu inderdaad zo ver dat we ons als Gereformeerde Kerken neerleggen bij ongedoopte kinderen in ons midden?’ (aw., p. 102). Ik bedoel het niet onaardig, maar meen het wel: wil je op grond van gewetensbezwaren je kind niet laten dopen, dan zit je gewoon in de verkeerde kerk.

Het advies van de classis Amsterdam-Leiden gaat nog verder dan zich neerleggen bij het voorkomen van ongedoopte kinderen in ons midden. Met allerlei gemopper omgeven, worden de bezwaren tegen het dopen van kinderen op een bepaalde manier gehonoreerd. Want we willen mensen zo ter wille zijn. Prachtig. Maar moet je hier niet vooral de Here ter wille zijn?

Eerlijker
Dan is het ingezonden in het Nederlands Dagblad op 10 februari 2011 van de emeritus baptistenvoorganger H.G. de Winkel mij liever. Hij schrijft: wie als kind gedoopt werd en later overgaat naar een baptistengemeente, maar daarbij toch aan die wortel wil vasthouden – voor zo iemand is met zijn opvattingen geen plaats in een baptistengemeente.

Vanuit baptistenstandpunt lijkt mij dit een eerlijke conclusie. Aanzienlijk eerlijker dan het gehannes binnen de GKv, waar aan het goed recht van het dopen van kinderen lippendienst wordt bewezen, om vervolgens met een alternatief ritueel daadwerkelijk dat recht te relativeren. Het is eigenlijk niet goed, maar het mag wel.

Zet ik op een rijtje wat ik mijn bijdragen ‘Mogen of moeten? I tot IV’ signaleer, dan kan ik alleen maar zuchten: waar zijn we als GKv in vredesnaam mee bezig? Liever – en ik bedoel dat met veel eerbied: waar zijn we in Godsnaam mee bezig?

klik hier [73 KB] om het bestand te downloaden.

Laatst aangepast op maandag 27 juli 2015 18:41  

Nieuws

Boekaankondiging Gelukkig geen mythe - ds. Rob Visser

Boekaankondiging Gelukkig geen mythe - ds. Rob Visser

Als alles goed is zal half september het boek over Genesis 1-11 beschikbaar zijn. De titel is; Gelukkig geen mythe. In dit boek wordt Genesis 1-11 vers voor vers besproken. Deze hoofdstukken zijn... [More...]

Ds. E. Heres - Lucy of Adam

Een andere 'hermeneutische lens' De aanvallen op het scheppingsgeloof dat gebaseerd is op het geopenbaarde Woord van God worden steeds heftiger.  Het boek dat in deze maanden veel aandacht krijgt... [More...]

De ICRC schorst de GKv als lid

De ICRC schorst de GKv als lid

De ICRC (International Conference of Reformed Churches) te Jordan (Ontaria, Canada) heeft vandaag, 17 juli 2017, besloten om de GKv (Gereformeerde kerken vrijgemaakt) als lid te schorsen... [More...]

Di. Alko Driest, Jan Haveman, Pieter Schelling en Aryjan Hendriks...

UPDATE 20-07-2017 Emeritus ds. Alko Driest en ds. Jan Haveman mailden op 13 juli een brief naar alle kerkenraden in Noord-Nederland met de vraag om in ieder geval tot de eerstkomende Generale... [More...]

Referaat ds. H.G. Gunnink d.d. 12 juli 2017

Voorlichting, bijeenkomst Bedum (Maranathakerk, Grotestraat) De bijgevoegde presentatie is zakelijk van opzet. Daarom is het belangrijk om geen moment te vergeten, dat het gaat over voluit... [More...]

Boekbespreking 'HIJ en wij' - van ds. E. Hoogendoorn

In Weerklank - een gereformeerd maandblad uit de GKN - jaargang 5 nr. 3 schreef ds. E. Hoogendoorn onderstaande boekbespreking van 'HIJ en wij' met de ondertitel ‘Oriëntatie in de actuele situatie... [More...]

Onze ervaring tot hermeneutische sleutels geworden - boekbesprekingen...

Update 14/12: Dr. Hans Burger mailde mij dat in onderstaand artikel de weergave van zijn positie zoals hij die in Cruciaal verwoordt, onjuist is. Ik kom daar nog op terug. CGK Prof.dr. H.J.... [More...]

Enquete

Predikanten, ouderlingen en diakenen zijn in belijdende gereformeerde kerken gebonden aan
 

Nieuwsbrief

Naam:

E-mail:

Gereformeerd?

Grondlijnen in de liturgie (Ds.dr. R.D. Anderson)

Op zijn weblog anderson.modelcrafts.eu vonden we een artikel (laatste wijziging 12 september 2012) van ds. Andersen (FRCA) over de grondlijnen van de liturgie. Enkele citaten: Als inleiding wil ik... [More...]

De GKN zetten het gesprek voort met DGK over functioneren fundament...

De GKN hebben op de Generale Synode d.d. 18 maart 2017 besloten om het oriënterende gesprek met DGK voort te zetten. Nu samen met afgevaardigden van DGK op 17 februari jl. is vastgesteld dat alleen... [More...]

Blijdschap over positief gesprek DGK en GKN 17 februari

Positief gesprek geeft openingen!Op 17 februari 2017 hebben afgevaardigden van DGK (De Gereformeerde Kerken) en GKN (Gereformeerde Kerken Nederland) de tot nu toe gevoerde briefwisseling besproken en... [More...]

Betekenis van het besluit van de GKN over het spreken met de DGK -...

Ik wil graag reageren op wat broeder Trip over dit besluit heeft geschreven. Om zo onnodige obstakels en misverstanden die een eigen leven gaan leiden weg te nemen.   Ook om te laten zien dat de... [More...]

GKN willen uitgestoken hand DGK opnieuw onderzoeken

Een zeer teleurstellend bericht bereikte ons zaterdagavond via de nieuwsbrief van eeninwaarheid.info. De Synode van de GKN heeft besloten om de brief van de GKN aan DGK d.d. 12 maart 2016 toe te... [More...]

De zekerheid van het geloof vs Westminster studie deputaten BBK DGK

In 2014 hebben deputaten BBK (Betrekkingen Buitenlandse Kerken) opdracht gekregen van De Gereformeerde Kerken (DGK) i.c. van de Generale Synode Hasselt 2010-2011 om grondig studie te verrichten... [More...]

Presbyterianisme en de toegang tot het Heilig Avondmaal versus Westminster meerderheidsrapport BBK DGK

Presbyterianisme en de toegang tot het Heilig Avondmaal versus...

. Ds. Bredenhof - sinds maanden een pastor van de FRCA, Tasmania, Australia - is nog steeds bezig om zich in te werken in de Australische context. Onlangs las hij een autobiografie van J. Graham... [More...]

Ketter!

Ketter!

Dr. Wes Bredenhof, predikant van de Australische Gereformeerde Kerken (Launceston, Tasmania), is meer dan eens voor ketter uitgemaakt! Nee, niet door Rooms Katholieken of Moslims, maar... [More...]

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel 2 (1944-1990)

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel...

Versie -16/11: Toegevoegd: deputatenrapport 1967 beoordeling Westminster Confessie door ds. P. van Gurp en ds. C. Stam. PS: Ik heb wel alle Reformatie jaargangen, maar niet het blad Dienst 1957 nr.... [More...]

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel 1 (1834-1944)

De Westminster is een voluit gereformeerd belijdenisgeschrift - deel...

Professor P. Biesterveld die al op 31 jarige leeftijd hoogleraar werd aan de Theologische School in Kampen (1894) en vanaf 1902 aan de Vrije Universiteit te Amsterdam heeft uitvoerig de... [More...]